Budowanie kompetencji do współpracy międzysamorządowej i międzysektorowej jako narzędzi rozwoju lokalnego i regionalnego
Strona główna
Usługi społeczne
Usługi techniczne
Rozwój instytucjonalny
Efektywność energetyczna
Współpraca JST-NGO
Współpraca między JST
» Praktyki
Dialog społeczny
SMUP
Mapa Praktyk
Inne bazy danych
Publikacje i dokumenty
Portal jst.org.pl

1.483.896
gości odwiedziło nas
od 1 kwietnia 2008 r.

Wsparcie udzielone przez Norwegię, Islandię
i Lichtenstein

 Współpraca między JST : Praktyki
Tworzenie programów rozwoju obszaru funkcjonalnego Aglomeracji Wałbrzyskiej w duchu partnerstwa, dialogu i debaty między partnerami i interesariuszami.

.:   Skrót i Metryka -> Pełna prezentacja -> Załączniki   :.


Opis sytuacji przed wdrożeniem

Partnerstwo zawiązane zostało podczas I Forum Aglomeracji Wałbrzyskiej, które odbyło się w formie otwartej dla wielu partnerów konferencji. Udział w Forum wzięli przedstawiciele jst, Ministerstw, władz wojewódzkich, biznesu, sektora pozarządowego, uczelni, i in. Potwierdzeniem zawarcia partnerstwa było podpisanie przez 14 jst Deklaracji Wałbrzyskiej. Partnerstwo sukcesywnie w następnych miesiącach poszerzane było o kolejne jst. Po podpisaniu Deklaracji Wałbrzyskiej powołano Radę Aglomeracji Wałbrzyskiej, wspieraną przez partnerów społeczno-gospodarczych, która miała za zadanie współpracować z zespołem opracowującym diagnozę społeczno-ekonomiczną gmin Aglomeracji Wałbrzyskiej (Raport „Perspektywy rozwoju aglomeracji Wałbrzyskiej. Analiza sytuacyjna"). W pracach nad raportem wykorzystano następujące techniki badawcze: wizyty studialne oraz wywiady strukturyzowane w każdej z 16 gmin tworzących Aglomerację, spotkania z Radą Gospodarczą Aglomeracji Wałbrzyskiej, analizy statystyczne wraz z określeniem indeksów dynamiki zmian, analizy jakościowe bazujące na wynikach wywiadów strukturyzowanych oraz zapisach dokumentów planujących rozwój lokalny,
a także na opracowaniach odnoszących się do analizowanego obszaru. Przeprowadzone studia diagnostyczne obejmowały identyfikację cech wyróżniających gminy i Aglomerację Wałbrzyską jako całość, w wymiarach społecznym, gospodarczym, środowiskowym i infrastrukturalnym, a także ich zmiany w pierwszej dekadzie XXI w. Celem raportu była identyfikacja obszarów problemowych oraz postulatów rozwoju Aglomeracji Wałbrzyskiej, które stały się podstawą do dalszych prac nad stworzeniem konkurencyjnego miejskiego obszaru funkcjonalnego. Ich identyfikacja pozwoliła na dokonanie całościowej charakterystyki ważnej części województwa dolnośląskiego oraz rozpoznanie stopnia zaawansowania procesów integracyjnych.

Opis ogólnego podejścia i szczegółowych zadań

Już na etapie tworzenia Aglomeracji Wałbrzyskiej, w prace nad koncepcją jej funkcjonowania włączone zostały podmioty spoza sektora publicznego. W celu włączenia jak najszerszej grupy reprezentującej różne środowiska lokalnej społeczności, zorganizowane zostały Fora Aglomeracji Wałbrzyskiej. W konferencjach udział wzięli przedstawiciele uczelni, przedsiębiorcy i ich stowarzyszenia, organizacje pozarządowe. Następnie powołane zostały Rady Aglomeracji Wałbrzyskiej: Gospodarcza, Samorządowa, Naukowa, Organizacji Pozarządowych oraz Społeczna. Poszczególne Rady pełnią funkcje doradcze i monitorujące; odbywają się regularne spotkania, podczas których dyskutowane są kolejne zamierzenia AW. W proces aktualizacji programów rozwojowych włączani są także wszyscy mieszkańcy AW, m.in. poprzez konsultacje społeczne (informacje o konsultacjach rozpowszechniane są na portalach gmin i partnerów społ.-gosp.: http://www.um.walbrzych.pl/strony/do_druku/gospodarka/op/aktualnosci/2013/004-01.pdf ), akcje informacyjne skierowane do mieszkańców (strona internetowa AW, gazeta „Życie Aglomeracji Wałbrzyskiej": http://aglomeracja-walbrzyska.pl/zycie-aglomeracji-walbrzyskiej ).

Diagnoza potrzeb obszaru AW została opisana w „Perspektywach rozwoju AW. Analizie sytuacyjnej". Wykorzystano techniki badawcze: wizyty studialne, wywiady strukturyzowane w każdej gminie, spotkania z Radą Gospodarczą, analizy statystyczne wraz z określeniem indeksów dynamiki zmian, analizy jakościowe bazujące na wynikach wywiadów oraz zapisach dokumentów.

W zakresie tematyki niniejszego naboru zdiagnozowano obszary:

- społeczny - edukacja, kultura, turystyka, sport i rekreacja, preferencje społeczne,

- gospodarczy - innowacyjność firm, oferty inwestycyjne, aktywność zawodowa,

- środowiskowy - walory przyrodnicze, jakość powietrza, gospodarka wodna, ściekowa, odpadowa, tereny poprzemysłowe,

- infrastrukturalny - dostępność komunikacyjna, infrastruktura drogowa, kolejowa, komunikacja publiczna.

 

Na bazie diagnozy opracowano Strategię Aglomeracji Wałbrzyskiej (przyjętą uchwałami Rad Gmin), która wskazuje obszary strategicznej interwencji i jest integralną częścią Strategii Rozwoju Woj. Dolnośląskiego. Na tej podstawie gminy AW podejmują działania w kierunku rozwiązywania wskazanych problemów. Przykładem są partnerskie projekty, tj.: „Usługi publiczne jako istotny czynnik rozwoju lokalnego w gminach AW", „Rozwój kapitału ludzkiego AW poprzez wzrost kompetencji ICT jej mieszkańców" i „Rozwój Obszaru Funkcjonalnego Aglomeracji Wałbrzyskiej poprzez opracowanie dokumentów strategicznych wspierających integrację 22 jst: Strategii ZIT, Programu Gospodarki Niskoemisyjnej i Zintegrowanego Programu Transportu Publicznego". Realizacja ww. projektów była kolejnym etapem współpracy gmin skupionych w AW i dotyczyła systemowego podejścia do zrównoważonego rozwoju OF w oparciu o poszanowanie środowiska.

Działania w ramach ostatniego projektu obejmowały kompleksowe przygotowanie Strategii ZIT, Programu Gospodarki Niskoemisyjnej i Zintegrowanego Programu Transportu Publicznego.

Istotnym problemem AW jest m.in. utrudniona dostępność komunikacyjna, w tym brak bezpośrednich połączeń między gminami. Rozwiązanie problemu wymagało zastosowania zintegrowanego podejścia z uwzględnieniem powiązań funkcjonalnych. Pomocne w osiągnięciu spójności wewnętrznej w tym zakresie było przeprowadzenie diagnozy potrzeb i badania możliwości rozwoju. 


Jednym z głównych celów zawiązanego partnerstwa jest wzmocnienie udziału społeczeństwa w procesie podejmowania decyzji poprzez prowadzenie konsultacji społecznych opracowywanych dokumentów planistycznych. Realizowano to poprzez prowadzenie konsultacji w formach: dialogu społecznego - otwartych spotkań z mieszkańcami, platformy internetowej (wnoszenie uwag i opinii z wykorzystaniem formularza elektronicznego), ankiety; tak by zapewnić max. włączenie wszystkich grup społecznych w opracowywanie dokumentów strategicznych.

Konsultacje prowadzono w zakresie:

- aktualizacji programu Działań Strategii ZIT. Konsultacje prowadzone były w każdej z 22 gmin AW, informacje o nich znajdowały się na portalach internetowych jst i partnerów społeczno-gospodarczych, a także na tablicach informacyjnych urzędów gmin. Wyniki konsultacji zostały uwzględnione w ostatniej wersji Strategii ZIT;
- przeprowadzenia diagnozy potrzeb i badania możliwości rozwoju AW w zakresie zintegrowanego systemu transportu publicznego. Badanie rynku komunikacyjnego w 22 gminach AW ze wskazaniem optymalnej opcji do realizacji uwzględniającej potrzeby i preferencje mieszkańców. Opracowanie diagnostyczne podlegało konsultacjom społecznym, a ich wyniki zostały uwzględnione w Zintegrowanym programie transportu publicznego;
- tworzenia Planu Gospodarki Niskoemisyjnej dla gmin AW. Konsultacje opracowanego dokumentu z wykorzystaniem formularza elektronicznego w celu badania opinii mieszkańców na temat rozwiązań zaproponowanych przez grupę specjalistów tworzących dokument.

Dokumenty tworzone były przy pomocy modelowych narzędzi i rozwiązań. Dzięki ww. działaniom, dokumenty opracowywane przy współudziale różnych grup społ. z obszaru partnerstwa, prowadzone w duchu partnerstwa, dialogu, konsultacji, z udziałem organizacji pozarządowych i przedstawicieli podmiotów gospodarczych z regionu oraz mieszkańców, odzwierciedlają rzeczywiste potrzeby tych właśnie grup.

     

Rezultaty wdrożenia narzędzia

Efektem zawiązanego partnerstwa jest podjęta przez Radnych Rady Miejskiej Wałbrzycha uchwała w sprawie wyrażenia zgody na zawarcie porozumienia pomiędzy Gminą Wałbrzych a gminami tworzącymi Zintegrowane Inwestycje Terytorialne Aglomeracji Wałbrzyskiej. Celem Porozumienia jest określenie praw i obowiązków oraz zasad współpracy stron porozumienia przy programowaniu, wdrażaniu, finansowaniu, ewaluacji, bieżącej obsłudze i rozliczeniach ZIT AW oraz powierzenie Gminie Wałbrzych realizacji zadań w wariancie maksymalnego/pełnego poziomu zarządzania w ramach instrumentu ZIT AW. W celu realizacji powierzonych zadań oraz obsługi Związku ZIT AW, została utworzona jednostka budżetowa Gminy Wałbrzych pod nazwą „Instytucja Pośrednicząca Aglomeracji Wałbrzyskiej" (IPAW). W praktyce IPAW zajmuje się organizowaniem konkursów i przyznawaniem środków unijnych w ramach programu ZIT.

     Instytucja Pośrednicząca Aglomeracji Wałbrzyskiej jest jedyną instytucją w Polsce, która posiada maksymalny/pełny poziom zarządzania w ramach instrumentu ZIT AW.

Zalecenia dla instytucji zainteresowanych replikacją

Sukces zawiązanego partnerstwa Aglomeracji Wałbrzyskiej polega w głównej mierze na współpracy wszystkich członków na rzecz osiągania wspólnych celów, rozwiązywania problemów, a także tworzenia nowych rozwiązań. Liderem partnerstwa jest Gmina Wałbrzych, co nie oznacza przywództwa na zasadzie podejmowania decyzji, gdyż decyzje podejmowane są wspólnie przez wszystkich członków poprzez wypracowanie kompromisu. Każdy wspólny projekt jest wcześniej konsultowany, zawierane są umowy partnerskie określające model organizacyjny i finansowania. Poprzez stworzony model komunikacji partnerstwa Aglomeracji Wałbrzyskiej z mieszkańcami i interesariuszami obszaru funkcjonalnego (biuletyn informacyjny - gazeta „Życie Aglomeracji Wałbrzyskiej", strona internetowa AW (www.aglomeracja-walbrzyska.pl), strony internetowe członków partnerstwa) wszystkie decyzje są konsultowane i dostępne dla każdego zainteresowanego.

Gwarancją udanego partnerstwa jest stosowanie się do głównych obszarów współpracy, tj.: diagnozowanie lokalnych problemów i wyzwań, wzajemne informowanie się partnerów o planach, zamierzeniach i kierunkach działań, współtworzenie strategii i programowanie polityk publicznych, konsultowanie założeń projektów, ocenianie oraz pomiar realizacji programów.

.:   Skrót i Metryka -> Pełna prezentacja -> Załączniki   :.

  Wsparcie udzielone przez Norwegię, Islandię i Lichtenstein  Norweski Związek
Władz Lokalnych
i Regionalnych